افزایش سن و پیریِ مغز



جنبه های زیبایی و رفتاری پیری با گذشت سال ها و با افزایش سن، به طور فزاینده ای ظاهر می شوند. نشانه های فیزیکی در طی فرآیند پیری با تنوع در اشخاص متفاوت، مي تواند بلافاصله در چهره، وضعیت فیزیكی، صدا و راه رفتن افراد مشاهده شود. اما در مقابل، سرعت تغییر سن مغز (پیریِ مغز) بسیار كمتر آشكار شده و تنها زمانی كه یک مشكل عصبی قابل ملاحظه ای از طریق كاهش شناختی و زوال عقل روی می دهد، ظاهر می شود.

مغز انسان در طول حيات وی دچار تغییراتی می شود که اين تغييرات به نحوی است كه با پيرتر شدن مغز، خطر ابتلا به برخی بيماری های مرتبط با اعصاب و روان افزايش می يابد. هر چند که عواملي چون مراقبه ، تحصيل كردن و فعاليت های فيزيكی اثرات مثبتی روی مغز دارند، اما بيماری هايی چون آلزايمر و ديابت، باعث پير شدن بافت مغزی می شوند.
بنابراين، اينكه ساختار مغز يك فرد شبيه ساختار طبيعی اش باشد از عوامل مثبت و منفی متعددی تاثير می پذيرد.
لذا ارزیابی دقیق تر پیرامون مغز، ضروری است تا مكانیزم های آن بتوانند به طور موثر شناسایی و در نهایت بهینه سازی شوند.

مغز در طیِ روندِ پیری

با توجه به عواقب متعدد بیولوژیكی بر اثر پیری انسان، نباید جای تعجب باشد كه مغز عمیقا تحت تأثیر فرآیند پیری قرار دارد.

مهمترین تغییرات مغز در ارتباط با پیری، این واقعیت است كه مغز به اصطلاح، دچار كاهش می شود.
ارگان های مغز (مثلِ ناحیه ی خاکستری) كمتر و کوچکتر شده  و فضاهای مایع مغزی نخاعی (Cerebrospinal fluid) به عنوان مثال بطن ها، بزرگتر می شوند.
تمام ساختارهای اصلی مغز حجم خود را از دست می دهند و گوشته قشر ضعیف تر می شود.
شکل زیر، نمایی کلی از تصویر مغز سالم و مغزی که دچار پیری شده است را نمایش می دهد.

با توجه به آنچه گفته شد، پیداست که افزایش سن جمعیت جهانی منجر به افزایش شیوع كاهش شناختی و بیماری های عصبی، به ویژه “زوال عقل” می شود.
از طرفي با توجه به گسترش بیماری های مرتبط با مغز و اعصاب در سال های اخیر، نیاز به پیش بینی ابتلا به بیماری پر رنگ تر شده است. ازاین رو، نیاز فوری برای اندازه گیری روند پیری مغز، درک مكانیزم های زیربنایی آن و ایجاد ابزارهای تشخیصی و پیش آگهی و درمان های موثر برای كمک به افراد با مغز سالم وجود دارد.

سؤال های فلسفی و مفهومی در مورد آنچه كه به معنی اندازه گیری سن از نظر زیستي است، موضوع بحث های در حال انجام در این زمینه است. كاربرد عملي و بالیني تحقیقات در مورد سن مغز قادر به بهبود روش های تشخیصی و پیش آگهی در بیماران مبتلا به عوارض جانبی ناشی از پیری مغز است.
در بلندمدت، اندازه گیری سن بیولوژیكي مغز ممكن است به درک و رفع علل تضعیف سلامت مغز در جمعیت پیری كمک كند.

در بخش بعد، به تفصیل به بررسی ” اندازه گیری سن بیولوژیکی مغز” خواهیم پرداخت.

 


یک دیدگاه بگذارید